Sonbaharda Bağışıklığınızı Güçlendirmek İçin Bilmeniz Gerekenler

Sonbahar ve kış aylarının gelmesiyle birlikte enfeksiyonlar süratle artış gösterirken, bağışıklık sistemini desteklemek her zamankinden daha önemli hale geliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı, ve fonksiyonel tıp alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Cihadiye Elif Öztürk, ''Sonbahar ve kış aylarında bağışıklık sistemini güçlendirmek, sadece bir mucizevi besin veya takviyeye değil, bilimsel bütünsel yaşam tarzı değişikliklerine güçlenir. Vitamin ve mineral takviyelerinin habersiz kullanımı etki yerine uzun vadede zarar olabilir. Bu yüzden, tetkikler yapılıp eksiklikler belirlenmeden gelişigüzel takviyelere başvurulmamalı.

Prof. Dr. Öztürk, kış öncesinde bağışıklığı güçlendirmenin akademik 7 temel prensibini sıraladı. Ayrıca uyarılar ve değerli tavsiyelerde bulundu.

İç organlarımız ve mikroorganizmalar: Bağışıklığın temel taşları

İç organlarımızda yaşayan yıpratıcı olmayan mikroorganizmalar, savunma sisteminin kontrolü ve bedenin savunma mişların yapısında kritik rol üstleniyor. Yaklaşık %70 oranında bağışıklık hücreleri diğer organlarda değil bulunuyor. Klinik çalışmalar sık probiyotik ve prebiyotik tüketiminin, yararlı bakterileri beslediğini ve yararlı bakterilerin sayısını arttırdığını kanıtlıyor. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının süresini ve sebebini azaltmaya destekliyor. Bu nedenle, yoğurt, kefir, turşu gibi fermente gıdalar, soğan, sarımsak, pırasa, muz, lahanagiller ve pancar gibi gıdaları ihmal etmeyin. Ancak, bu besinleri alırken, risk grubunda iseniz, öncelikle doktor bilgilendirme gerekiyor.

Vitaminler, mineraller ve bağışıklık: Dengeyi nasıl kurmalı?

D vitamini, C vitamini, çinko, demir ve B grubu vitaminler bağışıklık sisteminde çok kritik rol üstleniyor. Lakin bu gerekli olan miktarları her bireye eşit şekilde uygulanmamalı. Bunun yanı sıra, özellikle D vitamini düzey hekim değerlendirmesiyle ölçülmeli ve eksiklik belirlendikten sonra, uygun destek planlanmalı. Çeşitli sebze-meyveler ve protein kaynaklarını içeren bir beslenme program ise, bedenin ihtiyaçlarını karşılamasına katkı oluyor.

Kötü uyku, vücutta iltihap ve kortizol hormonunun yükselmesine neden olur, böylece enfeksiyonlarla mücadelede başarı azalır. Çalışmalar her 7-9 saat kaliteli uyumanın özellikle 23:00-04:00 saatleri arasında uyumanın hayati önem taşıdığını kanıtlamaktadır. Derin uyku, melatonin hormonunun salgılanmasını sağlar.

Günlük hafif aktiviteler, bağışıklık seviyesini desteklemenin yanı sıra genel sağlığı de destekler. Haftada en az 150 dakika, musait iseniz 30 dakika hızlı yürüyüşler veya diğer aerobik aktiviteler, dinç bir yaşamın temel şehirlerinden biri. Tabii, egzersiz kişi yaşına uygun olmalı. Düzenli hareket etmek, aşırı zorlamadan ziyade tercih edilerek aktif kalmak sağlanmalı.

Hidrasyon ve nemli mukozalar: Virüslere karşı ilk savunma

Kuruyan burun ve boğaz mukozası, virüslerin hücreler içine tutunmasını kolaylaştırabilir. Bu nedenle, kış mevsiminde susama hissi azalırken, mukoza zarlarının kuru olmayan kalması istenir. Günlük sıvı ihtiyacı bireye göre değişebilir, yaş, aktivite seviyesine ve iklim şartlarına göre farklılık gösterebilir. Ancak, herkes susuz kalmadan yeterince sıvı tüketmeli, gün boyu susamaktan kaçınmalı. Bu şekilde, mukozaların daha nemli kalması sağlanır ve virüslerin hücreye tutunması zorlukla.

Güneş ışığı ve D vitamini: Kış aylarında dikkat edilmesi gerekenler

Yaz ve ilkbahar aylarında güneş, vücudun D3 vitamini sentezini destekliyor. Ancak, kış aylarında, ülkemizin enleme ulaşmayı başaramayan UV-B güneş ışınları nedeniyle D vitamini üretimi oldukça zorlaşıyor. Bu durumda, güneşsiz saatlerde dahi D vitamini sentez edilmediği için, dengeli beslenmeye önem vermek ve doktor kontrolünde takviye almak önemli. Makul ve dengeli güneş ışığına maruz kalmak, melatonin üretimini sağlar ve bağışıklık sistemine katkı sağlar. D vitamini takviyeleri, ciddi dozlarda kullanıldığında sağlığa zarar verebilir; bu nedenle, uzman kontrolünde ve dozda alınmalıdır.

Prof. Dr. Öztürk, kış boyunca enfeksiyonlardan korunmanın en önemli yollarından birinin, risk grubundakilere mevsimsel grip aşısı yaptırmak olduğunu belirtiyor. Ayrıca, kalabalık yerlerde maske takmak, hasta kişilerle yakın temastan uzak durmak ve elleri en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkamak, enfeksiyon riskini azaltmaya yardımcı.